Kandidaat coaching + training zelfvertrouwen:
Bij Dijk & Van Emmerik leerde ik m’n doemgedachten opzij zetten, dát gaf me het (zelf)vertrouwen om mijn baan op te zeggen en fulltime freelancer te worden. Als tekstredacteur werk ik altijd met bestaande inhoud; niet zo gek dus dat ik voor ‘project eerste dag’ andervrouws liedtekst heb bewerkt!

Kandidaat outplacementtraject:
De coaching van Flores en Irene heeft ervoor gezorgd dat ik met vertrouwen in mijzelf kon solliciteren naar een nieuwe baan. Nu heb ik een nieuwe baan en kan mijn energie weer aanwenden voor verdieping van mijn visie. Hierbij zijn leren en spelen mijn belangrijkste waarden. Bedankt!

Je hebt kantoren die het eigen kantoor flexibel maken: dus je hebt geen eigen werkplek, per dag is het zoeken geblazen naar een goede stek. Behalve dat dit een besparing op aantal kantoorplekken oplevert, is dit ook bedoeld om routines te doorbreken en samenwerking te stimuleren.

Daarnaast heb je plekken waar zelfstandigen elkaar opzoeken, zeg maar een hele verzameling van kleine kantoortjes bij elkaar.

Maar de vraag waarom flexwerkers bij elkaar gaan zitten in flexplekken is een interessante. Het komt al dicht in de buurt van de vraag waarom mensen eigenlijk überhaupt werken. Daar zijn natuurlijk economische redenen voor  maar ook sociale. Ik ken zelfstandig ondernemers die liever op een flexplek werken dan thuis, zonder dat dit nodig is voor het werk zelf. De reden is eigenlijk tweeërlei: ten eerste kan het heel goed zijn voor de mindset en concentratie om op een aparte lokatie te werken. Uit zicht van huishoudelijke beslommeringen en misschien wel onaffe klusjes – door ergens heen te gaan, roep je bij jezelf ook de juiste stemming op.

Net zoals kleding dat soms doet: zo ken ik iemand die met alleen bellen in zijn bestaan voorziet, dat ook vanuit een flexplek doet, maar voor het bellen toch altijd een pak met stropdas aantrekt. Het is een tikje bijgeloof natuurlijk, er bestaan geen stropdassen met magische saleskwaliteiten, maar rituelen en routine kunnen er ook voor zorgen dat je sneller in de mindset komt die je wilt en dat verhoogt je prestatie. En voor zelfstandigen zit de dag natuurlijk al vol met iedere keer weer nieuwe dingen doen – en dan is het juist fijn om zo’n element van routine te hebben. Kantoren die flexwerk invoeren hebben vaak precies de tegenovergestelde motivatie: doorbreek routine en vaste patronen, zodat er weer energie gaat stromen.

De tweede reden voor de zelfstandig ondernemers is dat je ook gelijkgestemden tegenkomt. Zelfstandig ondernemer zijn is voor sommigen eenzaam – het is stimulerend om anderen te zien werken en zo ideeën uit te wisselen.

Vanuit het perspectief van de A&O psychologie moet een flexplek dan ook aan een aantal zaken voldoen: goede ontvangstmogelijkheden maar ook inspirerende ontmoetingsmogelijkheden.

Gisteren was EditieNL bij Dijk & Van Emmerik om mij te interviewen over waarom mensen gebruik maken van een flexplek en waarom je daar zou werken. Klik hier om de uitzending terug te kijken.

Heb jij ervaring met het werken vanaf een flexplek?

Hier zijn recensies over de voorstelling, daar heb ik verder weinig aan toe te voegen. Maar hoe kijk ik als bedrijfspsycholoog naar dit toneelstuk? De mannen zijn veroordeeld tot elkaar, hebben vastgeroeste banen en relaties en zoeken naar …naar wat eigenlijk? Ze willen meer, meer bezieling, meer vreugde, meer leven maar voor Archie en Gus loopt de zoektocht hiernaar hopeloos vast. Er is bijna verlossing maar neuroses en de gewoontes hebben het laatste woord. Na een wild weekend in Londen keren ze terug naar huis waar ze worden begroet door hond en kind. De volgende dag zullen ze met kater en al op hun werk verschijnen – ze hebben een existentiële crisis doorleefd en vasthouden aan wat ze hebben, is dan ook voorlopig het juiste antwoord. Ze keken naar zichzelf maar waren niet in staat om er een betere versie van te maken. De derde, Harry, is in Londen gebleven en heeft wel gebroken met zijn verleden.

Het toneelstuk suggereert dat de terugkeer naar de routine een nederlaag is. Alles overboord zetten en beginnen met iets nieuws (Harry) lijkt mooi maar als loopbaanadviseur kijk ik daar anders tegenaan. Mijn beroemde collega-loopbaanpsycholoog Hermina Ibarra betoogt dat een koerswijziging  van je loopbaan des te beter lukt naarmate de voorbereiding uitgebreider is en langer duurt. De optiehandelaar die opeens walgt van het grote geld en de volgende dag economieles geeft op een ROC houdt het minder lang vol in het onderwijs dan zijn collega die eerst met diverse leraren kennis maakt, stages loopt en een opleiding didactiek volgt en dan pas de overstap maakt. Daarom denk ik dat Harry gewoon wat langer in Londen blijft, daarna alsnog teruggaat naar zijn vrouw of in Londen in een kopie van zijn vorige leven terechtkomt.

Maar Archie en Gus hebben een nieuwe keuze. Zij hebben in een crisis geen knoop doorgehakt omdat zij zoveel waarde toekennen aan het leven dat zij zeggen te verafschuwen.

Ervan uitgaande dat zij hun werk goed blijven doen, zijn zij gebaat bij een invoelende leidinggevende die hen helpt om hun cynisme te overwinnen en nieuwe energie uit werk te halen. Een loopbaangesprek en hernieuwd zicht op sterke punten zou hen enorm veel verder helpen.

Beste lezers, kennen jullie toevallig de film of hebben jullie het toneelstuk bezocht? Leidt een crisis tot nieuwe mogelijkheden?

Een depressie heeft veel impact op het sociaal en beroepsmatig leven van de patiënt als op de maatschappij. Vanuit de gezondheidszorg wordt er op brede schaal onderzocht hoe depressie onder de bevolking teruggedrongen kan worden. De belangrijkste vraag hieromtrent blijft natuurlijk, hoe herken én behandel je iets dat nog niet bestaande is? Vooralsnog geldt daarnaast dat bij elke cliënt een depressie zich anders manifesteert, de ernst verschilt, de belemmeringen variëren en bovenal is er vaak sprake van verschillende oorzaken. Hoe kunnen we daar een maatschappelijk en algemeen preventief plan voor bedenken is dan de vraag?

Voorlopig blijft deze vraag onbeantwoord en is het voor iedereen afzonderlijk veel belangrijker om te weten: ‘wat kan ik doen voor mezelf om de kans op een depressie te verlagen?’.

Binnen onze psychologische begeleidingen maken we altijd ‘de stand van zaken op’.  Om te kunnen achterhalen waar stress, spanning en depressieve klachten vandaan komen bekijken we eerst wat iemand zijn draagvlak is. Dit betekent dat we onderzoeken in welke mate iemand (langdurig) belast wordt en welke draagkracht iemand daar tegenover kan zetten. Oftewel, zijn we in balans of niet? Wanneer de draaglast vele malen zwaarder weegt dat wat we aankunnen dan lijkt het een logisch gevolg dat we op lange termijn psychische en fysieke klachten kunnen gaan krijgen omdat we onszelf niet gezond belasten.

De weegschaal maak visueel duidelijk hoe het met de balans kan staan, kun je voor jezelf ook de stand opmaken?

Over het algemeen kan gesteld worden dat wanneer de draaglast langdurig meer energie vraagt dan dat er middels de draagkracht bij komt, ontstaan op lange termijn klachten. Als je voor jezelf de conclusie trekt dat de draaglast te hoog is dan is een eerste stap om te investeren in je draagkracht. Hoe sterker de draagkracht hoe beter de energie-nemende zaken opgevangen kunnen worden.

Mocht je herkennen dat de draaglast vele malen groter is dan jouw persoonlijke draagkracht ga dan eens voor jezelf na hoe je de afgelopen maanden hebt gefunctioneerd. Herken je misschien enkele signalen van hieronder, beginnende symptomen van een depressie zijn vaak sluimerend.

Signalen:

-          Slechte eetlust of juist te veel eten
-          Slaapgebrek of juist te veel slapen
-          Gebrek aan energie of vermoeidheid
-          Gering gevoel van eigenwaarde
-          Slecht kunnen concentreren of besluiteloos zijn
-          Gevoelens van hopeloosheid

 Wat kan ik zelf doen? Versterk je draagkracht, kom in actie en wees alert op dreigende signalen! Realiseer je dat er nooit te vroeg bij kunt zijn, te laat overigens wel!!

• taakniveau
• relationeel niveau
• mentaal niveau

Sleutelen aan je taak kan bijvoorbeeld door iets te veranderen aan de inhoud van de werkzaamheden of door mee te denken over projecten waarvoor je misschien niet eens bent aangenomen. Nieuwe contacten leggen of veranderingen aanbrengen in bestaande relaties (een mentor of sparring partner zoeken bijvoorbeeld) is relationeel sleutelen. En een voorbeeld van mentaal craften komt uit het boek ‘Scherp in werk’ dat vorige week op het gelijknamige congres werd uitgedeeld. In 1962 bracht president Kennedy een bezoek aan NASA en informeert bij een portier die de vloer veegt: ‘Wat doet u hier?’, waarop de man antwoordt: ‘I’m helping to put a man on the moon, mister president.’ De waarde van zijn werkzaamheden is duidelijk voor deze man en de les voor ons ook: door zelf de betekenis van je werk te herzien, kun je het ook anders gaan beleven.

Het Scherp in werk – congres concentreerde zich op de vraag: welk effect heeft job crafting op de motivatie van werknemers? Het vinden en behouden van de juiste hulpwerkbronnen (die samen iemands draagkracht bepalen) is een cruciaal aspect voor motivatie tot werken. Werknemers blijken gemotiveerder te zijn als zij behapbare taakeisen kunnen combineren met adequate hulpbronnen zoals support van collega’s maar ook een zekere mate van autonomie.

Een bevlogen werknemer is dus vast en zeker niet de persoon die over de meeste hulpbronnen beschikt. Zonder taakeisen is hij/zij zelfs de meest verveelde medewerker.

Het congres bracht voor mij een plezierig overzicht aan in dingen die ik veronderstelde. Maar daarin kan ik me vergissen. Mensen blijken psychologische feiten zodra zij die eenmaal kennen altijd als heel vanzelfsprekend te beschouwen. Waar ik wel benieuwd naar bleef tijdens dit congres was de rol van de leidinggevende.

Als er bij het job craften teveel nadruk ligt op de inspraak van een werknemer, haakt een leidinggevende vroeg of laat af. Een agent kan tegen zijn chef zeggen: ‘Die probleembuurt ingaan is een taakeis die mij teveel stress oplevert. Die wijk wil ik uit mijn takenpakket craften.’ Maar er zijn grenzen lijkt mij zo. Het initiatief om reëel om te gaan met aanpassingen ligt wat mij betreft volledig bij de werknemer. Hij/zij kan voorleggen en uitleggen hoe een aanpassing eigenlijk voor iedereen voordelen oplevert. Een bijkomend voordeel voor werkgever kan daarbij zijn dat de medewerker meer binding en toewijding gaat ervaren en zo wellicht bereid is om per saldo meer dingen beter te doen. Want zelf sleutelen legt meer vrijheid maar daarmee ook evenredig veel verantwoordelijkheid bij de werknemer.

Tenslotte schoot mij tijdens dit congres te binnen dat wij met zijn allen iets moeten doen aan ons taalgebruik; dat wij ons jargon moeten craften. Ik doe een paar voorzetten op basis van een bijgezeten vragenrondje:

1. Vraag: ‘Wie zet de 1^e stap bij crafting? Werkgever of werknemer?’

Antwoord: ‘Het is een beetje en-en.’
Alternatief: ‘Dat kan allebei.’

2. Als dat zo is, hoe maak je dat dan duidelijk aan je leidinggevende?

Antwoord: ‘Je loopt bij hem/haar binnen en zegt: ‘Mijn emmertje is vol en ik wil niet praten over jou of mij maar ik wil het hebben over het ons-verhaal’
Alternatief: ‘Vertel hem/haar dat je een verbetering wil aanbrengen in je werk waar je hem/haar graag bij wilt betrekken.’

3. Vraag: ‘Waarom hebben jullie dit instrument eigenlijk ontwikkeld?’

Antwoord: ‘Een stukje aanleiding voor dit instrument was een vraag die wij kregen.’
Alternatief: ‘Dat werd ons gevraagd door een klant met genoeg budget.’

Zelf merk ik ook tijdens het schrijven van dit weblog dat ik ervoor moet oppassen om craften niet te gebruiken zoals de smurfen het werkwoord ‘smurfen’ toepassen op alles wij zij doen. Uw ideeën over crafting zijn in ieder geval van harte welkom, dus: craft mee, craft verder en craft het voort!

Het eerste gesprek vond ik zelf ook goed verlopen, want het was een echt gesprek, geen ‘kruisverhoor’ of eenrichtingverkeer. Misschien helpt mijn behoefte om een realistisch beeld te geven hierbij, want ik zoek een baan die bij mij past en kan mij niet permanent anders voordoen dan ik ben. Daarnaast zorgde de commissie voor een goede sfeer. Zo werd er positief gereageerd op mijn weblog en tweets.

Het was leuk om te merken dat zij ook een goed gevoel hadden en zo snel tot een beslissing en een datum voor een tweede gesprek kwamen. De week daarna was al het tweede gesprek en dat verliep in mijn beleving wat minder soepel, maar daar dacht de commissie – weer drie personen – anders over. Opnieuw werd ik al na korte tijd gebeld. Deze keer  met de mededeling dat zij mij een aanbod wilden doen.

Dat aanbod heb ik geaccepteerd en ik ben per 1 april begonnen als HR adviseur bij een grote onderzoeksinstelling, met een aanstelling voor een jaar.

Terugkijkend op Expeditie Nieuwe Baan, zijn mij de volgende dingen opgevallen:

• Mijn plan vooraf was om na mijn laatste baan bij een landelijke overheidsorganisatie, om in een commerciële sector te gaan zoeken. Uiteindelijk vond ik daar geen geschikte HR vacatures voor 28-30 uur. Zo merkte ik dat de grote detacheerders minimaal 32 uur en landelijke inzetbaarheid als eis hebben.
• De mogelijkheid van flexibiliteit in uren staat bij  overheids-, onderwijs- en zorgvacatures vaak vermeld. Dat zie ik nauwelijks in de commercie.
• Werving & Selectie bureaus waar ik mee heb gesproken kijken primair naar opdrachtgevers belang. Eén bureau heeft mij feedback gegeven op mijn cv en suggesties gedaan voor een volgende stap.
• Het opslaan van een cv in een database van een bureau, is geen reden voor pauze. Je moet zelf alert blijven en bellen voor vacatures van dat bureau.
• Naast alle ingestelde email alerts, heb ik af en toe nog eens een internet search gedaan op andere steekwoorden, dat levert soms nieuwe resultaten op.
• De LinkedIn groepen geven op een snelle, makkelijke manier veel informatie, tips en vacatures. Daarnaast is het handig om de sollicitatiecommissie vooraf even te bekijken.
• De gewoonte om een sollicitatiecommissie van drie personen een eerste gesprek te laten voeren.
• Mij heeft goed geholpen om tijdens Expeditienieuwebaan volgens een vaste structuur te werken:  2- 3x in de week een ochtend naar vacatures, LinkedIn en relevante weblogs kijken, minimaal 1 netwerk afspraak per week maken en Twitteren volgens de 80-20 regel: 80% zakelijk en 20% persoonlijk.
• Regelmatig solliciteren heeft mij geholpen bij het voeren van sollicitatiegesprekken en maakte dat ik na een afwijzing, telkens weer een vacature had om mee verder te gaan.
• Voor mij heeft de mix van activiteiten goed gewerkt, en kan ik niet een element aanwijzen wat het meest of minst succesvol is geweest.

Iedereen die op zoek is naar een baan wens ik veel succes en optimisme toe!

Voor de liefhebbers: dit ging over Ad, een medewerker van ‘Het bureau’, de schitterende roman in zeven delen van J.J. Voskuil, geïnspireerd door hoe het er bij het Meertens instituut aan toeging. Was Ad echt ziek? Zouden we moeten spreken van een somatoforme stoornis? Of is Ad een hypochonder? Hoe je de oorzaak van zijn ziekmelding benoemt maakt nogal wat uit voor hoe je daarna de behandeling inzet. Een hypochonder gaat wezenlijk anders met klachten om dan iemand die lijdt aan somatoforme stoornis.

En misschien simuleert Ad zijn ziekte wel – en zit hij niet op de juiste plaats. In dat geval is hij niet geholpen met therapie, maar zou loopbaanbegeleiding hem verder helpen.

Nog een andere invalshoek is dat je naar preventie gaat kijken. Dragen de arbeidsomstandigheden of de organisatiecultuur misschien bij aan de ziekmelding van Ad en zijn geringe motivatie en zou je de interventie nog veel beter op deze zaken kunnen richten? Bij het Bureau zijn er ook mensen die naar de rol van de leidinggevende kijken: die draagt misschien ook bij aan ziekmeldingen, in dit geval door te weinig eisen te stellen aan Ad. Wat ook de oorzaak is: de stijl van leidinggeven is natuurlijk wel een factor die beïnvloed kan worden.

Op zeven juni is het zover: onze volgende Eet & Weet bijeenkomst. Het gaat deze keer over de meerwaarde van psychologie bij ziek zijn en beter worden. In principe is hier geen psycholoog bij nodig : mensen worden nou eenmaal ziek. En na verloop van tijd herstelt men ook weer, zo simpel is het eigenlijk. Maar de situatie van Ad laat ons zien dat zaken op zijn beloop laten, niet de goede handelwijze is. Wat moet en kan een psycholoog doen? Hoe werk je samen met HR en bedrijfsarts? Wanneer doe je een preventieve interventie en wanneer moet je dat vooral uit je hoofd laten? Wij hopen antwoorden te bieden op 7 juni, tijdens een overheerlijke lunch in hartje Amsterdam.

Mail gerust alvast als je je meteen wilt aanmelden. En natuurlijk mag je ook laten weten welke onderwerpen je behandeld wilt zien door ons.

Lezen over vorige Eet & Weet bijeenkomsten? Hierbij enkele links:
-Wet- en regelgeving op de beleidsterreinen sociale zekerheid en arbeidsmarkt (Prinsjesdag 2006)
-In hoeverre de komende kabinetsplannen invloed hebben op de arbeidsmarkt. (Prinsjesdag 2008)
-Mindfulness (Juni 2008)
-Arbeidsrecht en klanttevredenheid (Prinsjesdag 2009)
-Samenwerken (Mei 2010)
-Externe re-integratie (Maart 2011)
-Citizenship (September 2011)

Het verliezen van werk heeft namelijk niet alleen te maken met het verliezen van inkomen. Werk is een van onze zekerheden en komt tegemoet aan fundamentele behoeftes als veiligheid, status, zekerheid, zelfvertrouwen, erbij horen etcetera. Allemaal zaken die bij een vaste betrekking vanzelfsprekend leken.

Voor iemand die ontslagen wordt valt alle vaste grond tijdelijk onder de voeten weg. Emoties zoals woede, opstandigheid, angst, onzekerheid, verdriet en waardeloosheid komen vaak voor. Een ontslag kan zelfs raken aan oude kwetsuren van afwijzing, bedrog, falen, in de steek gelaten worden of aan de kant gezet worden. Dit kan leiden tot zich afsluiten, conflicten, depressieve gevoelens, spanningsklachten of lichamelijke klachten.

Betekenis van verlies
Bij een schokkende gebeurtenis gaat het niet alleen om de feiten (het verlies) maar vooral ook om de betekenis die het voor jou heeft. Je reactie hangt dus niet alleen af van de gebeurtenis zelf. Een gebeurtenis kan daardoor voor verschillende mensen een heel andere reactie teweeg brengen. Hoe hevig de schok is in je leven, heeft te maken met de houvast die je hebt op een aantal basiselementen in het leven:

K)   gevoel van Kontrole: ik heb grip op mijn leven,
       ik heb invloed op mijn omgeving
E)   gevoel van Eigenwaarde: ik heb zelfvertrouwen, ik kan problemen aan
R)   gevoel van Rechtvaardigheid: ik geloof in een rechtvaardige wereld
N)   gevoel van Nu-en-later, stabiliteit en voorspelbaarheid: ik heb toekomstplannen

In hoeverre heeft het gebeuren invloed op jouw gevoel van Kontrole, Eigenwaarde, Rechtvaardigheid en Nu-en-later? En welke gevoelens en emoties komen daarbij kijken?

Verwerking als proces
Het verwerken van een schokkende gebeurtenis verloopt niet volgens een voorspelbaar patroon. Wel zijn processen en reactiemogelijkheden te onderscheiden;

Er zijn drie innerlijke processen te benoemen:

• Afweer
  Verlies doet pijn. Via afweer houd je deze pijn buiten het bewustzijn. Deze reactie is als een soort automatische noodrem, die ervoor zorgt dat de pijn niet in volle hevigheid tot je doordringt. Het is een nuttig overlevingsmechanisme, waardoor je een al te grote bedreiging kunt hanteren.  Vormen van afweer zijn een gevoel van verdoving, ontkenning en vermijding (het ervaren van eigen gevoelens door in ‘je’ of ‘wij’ vorm te praten, alleen feiten vertellen,  en het vermijden van bepaalde situaties, gespreksonderwerpen, mensen of locaties).
• Afscheid
  Langzamerhand dringt tot je door dat het echt gebeurd is. Ook wordt steeds duidelijker wat de gevolgen zijn. Afscheid nemen betekent dat je beseft dat je verder moet, dat je de realiteit moet aanvaarden en de pijn en het verdriet moet doormaken. Je erkent het verlies en geeft uitdrukking aan het verlies. Je past je in feite aan, aan de nieuwe omstandigheden. Dit kan gepaard gaan met gevoelens van wanhoop en depressiviteit en tal van klachten, zoals vermoeidheid, concentratieproblemen, prikkelbaarheid en slaapproblemen. Je gevoelens en reacties kunnen onverwacht, heftig en tegenstrijdig zijn. Toch is het ook mogelijk dat je weinig pijn of verdriet ervaart. Dat je je emoties moet uiten en dat je erover moet praten, gaat dus niet altijd op.

Belangrijk in deze periode is dat je de balans tussen draagkracht (veerkracht en energie) en draaglast (problemen en stress) goed in evenwicht houdt. In algemene termen kun je op het volgende letten:

1. Zorg voor voldoende lichamelijke ontlading. Bijvoorbeeld door actieve lichamelijke inspanning. Ook ontspanningsoefeningen kunnen helpen.
2. Emotionele ontlading is wenselijk. Het kan helpen om te schreeuwen, huilen, lachen,  geeuwen etc.
3. Zorg voor realistisch denken. Onderschatting en overschatting van de situatie dragen bij aan verhoogde stress. Het is wenselijk om zogenaamde niet realistische gedachten op te sporen, zodat je ze ter discussie kunt stellen.
4. Zoek steun vanuit werk- en privésfeer.

Accommodatie
Het geven van een plek aan het verlies betekent het opnemen van het verliesverhaal in je eigen levensverhaal. Verschillende omstandigheden kunnen een opleving van de gebeurtenis teweegbrengen, soms jaren later. Deze oplevingsreacties bestaan uit korte perioden van pijn die doen denken aan de gebeurtenis.

Drie verschillen

Bij het oefenen van een sollicitatiegesprek spelen in ieder geval drie factoren mee die anders zijn dan bij veel andere oefeningen

1. De spanning: de nervositeit die je ervaart tijdens het daadwerkelijke gesprek is hoger dan tijdens oefeningen daarvoor, voor sommigen zelfs zo hoog dat dit de sleutelfactor is voor het (mis)lukken ervan
2. Het onberekenbare: je weet nooit precies welke vragen je zult krijgen, hoe het gesprek exact zal lopen en wat voor persoon/personen tegenover je zitten
3. De beoordeling: je resultaat – een ‘ja, kom verder praten’ of ‘nee, dank u’ – wordt niet door jou vastgesteld maar door anderen.

Ter vergelijking: stel, je wilt jezelf het koken van een bepaald gerecht eigen maken. Dat kun je ten eerste doen in je eigen keuken en in een informele sfeer. Ten tweede weet je welk recept, welke ingrediënten, hoeveel tijd en pannen je nodig hebt. Wat anders loopt tijdens het kookproces heb je vrijwel letterlijk in handen. Ten slotte kun je de uitkomst zelf beoordelen of je doet dit met mensen die je kent. Als het niet smaakt, doe je het over en er hangt niet veel vanaf.

Controle

Controle is een rode draad in het omgaan met de drie factoren. Controle over de eigen spanning in het sollicitatiegesprek. Controle over alle mogelijke vragen door antwoorden vooraf uit het hoofd te leren, enzovoorts. Die controle bereik je optimaal door een gedegen voorbereiding en dan komt de hamvraag: hoe doe je dat?

De beste stuurlui staan aan wal! Maar andere stuurlui ook dus zorg ervoor dat je voor hulp bij je voorbereiding mensen uitkiest die zelf ervaren en succesvol zijn in solliciteren en liefst een gedegen mensenkennis hebben. Dat hoeven niet extreem succesvolle mensen te zijn en ook niet je beste vrienden. Het werken met een professional heeft de volgende meerwaarde: hij/zij  kan jou objectief en onpartijdig beoordelen en weet vanuit kennis en kunde wat het beste werkt.

Zelf doen

Op basis van goed advies kun je zelf ook een  heleboel doen om je voorbereiding te vervolmaken en verder is het aparte met perfectie: het bestaat voor een groot deel uit controle maar verder vooral uit loslaten. Het laten vieren van de teugels op jezelf tijdens het sollicitatiegesprek en vertrouwen op je voorbereiding. Voorbereiding kun je zelf treffen door:

• 3 kwaliteiten van jezelf op te schrijven die passen bij een functie die je wilt en die op te schrijven met succesvolle eigen ervaringen als onderbouwing.
• 5 vragen van anderen die je kunt verwachten maar waarop je moeilijk spontaan een antwoord zou kunnen bedenken; vragen en antwoorden opschrijven
• 3 vragen te bedenken die je zelf zou willen stellen
• leer de uitgeschreven tekst uit je hoofd, oefen het uitspreken ervan zelfstandig en ook met iemand die je kent in de rol van interviewer

Wat is jouw ervaring hiermee? Heb je nog andere nuttige tips of misschien een vraag? Laat het even weten!

Drie momenten

Over het algemeen kun je stellen dat je je tijdens een sollicitatie op 3 manieren voorstelt.

1. De brief: in een brief vertel je vooral wat je wilt gaan doen.
2. Het cv: een curriculum vitae, levensloop, laat zien wat je gedaan hebt.
3. Het gesprek: en in een of meer gesprekken licht je beide toe.

Om verder in te gaan op de brief: het is belangrijk dat je een waarheidsgetrouwe afspiegeling geeft van dat gedeelte van jouw persoonlijkheid, drijfveren en plannen, dat voor de betreffende functie van toepassing is. Het hangt onder andere van je overtuigingskracht af hoe enthousiast je ontvangen wordt voor het sollicitatiegesprek. Blijf jezelf en overdrijf niet (te veel). Het beeld dat je achterlaat kan maar beter congruent zijn aan elkaar.

Achterhaald?

Overigens, er wordt vaak gezegd dat voor bepaalde functie slechts naar het cv gekeken wordt. Dat kan best zijn, maar voor het merendeel van de functies geldt dat je visitekaart niet compleet is zonder een toelichting in briefvorm. Vaak is het zo dat er eerst op het cv gekeken wordt om te zien of iemand wel of niet aan de harde eisen voldoet. Als dat zo is, blijft een brief een belangrijk middel om meer over een kandidaat te weten te komen. Bovendien kun je je afvragen welk beeld je achterlaat als je alleen een cv stuurt. Neem je de procedure wel serieus?

Behalve de inhoud heeft het uiterlijk van je cv ook invloed. Doordat mensen steeds handiger worden op de computer neemt het aantal creatieve cv’s toe. Nu zeg ik niet dat van jou ook verwacht wordt een creatief cv te hebben, maar hem eens onder de loep nemen kan nooit kwaad. Is hij overzichtelijk? In welke volgorde heb je opleiding en ervaring er op staan. Is dit nog actueel of kan hij wel een opfrisbeurt gebruiken?

Social Media

Natuurlijk is het beeld tegenwoordig niet compleet zonder het profiel dat je op internet achterlaat. Je LinkedIn profiel kan nog zo mooi bijgewerkt zijn, je aanwezigheid in verschillende groepen zo uitgebreid, er zwerven vaak ook minder professionele beelden, video’s en teksten over het net. Hoewel het lastig is om bijvoorbeeld foto’s die anderen geplaatst hebben te verwijderen, kun je veel invloed op je online zichtbaarheid uitoefenen door het aanpassen van je privacy-instellingen.

Gesprekstechnieken

Natuurlijk geldt het adagio “ik ben lekker mijzelf” ook voor sollicitatiegesprekken. Toch loont het om na te denken over de wijze waarop je je presenteert in gesprekken. Wat wij in onze sollicitatietraining toepassen is het bekijken van video-opnamen van jezelf. Dit kun je gemakkelijk thuis doen. Bijvoorbeeld door het bekijken van YouTube-filmpjes die je op weg kunnen helpen. Oefen eens voor de spiegel en daarna voor de camera. Kijk het alleen terug of met een ander, want het zal je echt helpen wanneer je feedback krijgt.